خمس حج و زيارت وپس انداز زیارت وزمین و مسکن وساختمان وفروش خانه واجاره ورهن و...
آيات عظام امام و فاضل : اگر حج بر او مستقر بوده و راه رفتن به حج ، جز با ثبت نام و واريز کردن پول به حساب ممکن نيست ، خمس ندارد و در غير اين صورت ،بايد خمس آن را بپردازد.1
آيات عظام بهجت ، صافي و مکارم: خمس ندارد. 2
آيات عظام تبريزي و وحيد : خمس دارد. 3
آيةالله خامنه اي : مبلغ واريز شده ، اگر به عنوان قيمت يا اجرت سفر حج بر اساس قرار داد منعقده با سازمان حج و زيارت باشد ،خمس ندارد.4
آيةالله سيستاني : چنانچه رفتن به حج از راه ديگري ( بدون زحمت) ممکن نباشد ، خمس ندارد. 5
آيةالله نوري : چنانچه از درآمد آن سالي است که درآن مستطيع شده ، خمس ندارد. 6
خمس فيش عمره
پرسش 69. کساني که قصد تشرف به حج و عمره دارند ، براي حفظ نوبت بايد مبلغ مقرري را به بانک بسپارند که اين مبلغ مطابق قرارداد مضاربه است و سودي نيز به آن تعلق مي گيرد . زماني که نوبت تشرف آنان فرامي رسد ، اصل پول و سود را دريافت و به سازمان حج و زيارت مي سپارند و به عمره و حج مشرف مي شوند و چنانچه کسي اين پول را به بانک نسپارد ، نوبتي براي تشرف او منظور نخواهد شد ؛ آيا دراين فرض به اصل پول و سود آن خمس تعلق مي گيرد؟
همه مراجع ( به جز بهجت و مکارم) : اگر در سال سپرده گذاري پول به بانک (همان سال خمسي ) به حج مشرف شود، خمس ندارد؛ ولي اگر نوبت حج پس از آن سال است ، به اصل پول و سود آن خمس تعلق مي گيرد . 1
آيةالله بهجت : اگر براي رفتن به حج و عمره چاره اي جز سپرده گذاري و ثبت نام ندارد ، به آن خمس تعلق نمي گيرد. 2
آيةالله مکارم : اگر پول سپرده گذاري از درآمد سالي باشد که نام نويسي کرده خمس ندارد(نه اصل و نه سود آن ).3
تبصره . حکم ياد شده درصورتي است که شخص با بانک قرار داد شرعي ( مانند مضاربه و ...) انجام دهد.
خمس پس انداز زيارت
پرسش 70. آيا به درآمدي که جهت رفتن به عمره و يا زيارت مستحبي کنار گذاشته مي شود ، خمس دارد؟
همه مراجع: آري ، چنانچه سال خمسي از آن بگذرد ، خمس دارد.
فصل دهم
خمس زمين و مسکن
خمس زمين
پرسش 71. از درآمد ، زميني خريده ام تا اينکه دو سال ديگر آن را بسازم و در آن زندگي کنم ، آيا سر سال به آن خمس تعلق مي گيرد؟
همه مراجع ( به جز تبريزي ، سيستاني ، مکارم و وحيد): چنانچه براي تهيه خانه مسکوني ،راهي جز نگه داشتن زمين تا چند سال نيست ،خمس ندارد.1
آيات عظام تبريزي و وحيد: بايد خمس زمين را به قيمت فعلي بدهد. 2
آيةالله سيستاني : چناچه از نظر مالي نمي تواند خانه را يک مرتبه بخرد و متعارف درباره مانند او اين است که به تدريج آن را تهيه کن - به گونه اي که خلاف آن کوتاهي در حق خانواده شمرده مي شود- خمس ندارد. 3
آيةالله مکارم : خمس ندارد.4
پرسش 72. از درآمد خود زميني تهيه کرده که آن را بسازم ولي متأسفانه موفق به ساخت آن نشدم ،سر سال مالي ، خمس زمين را پرداختم ، چندين سال از آن گذشت و قيمت زمين چند برابر شده است ( بدون آنکه قصد تجارت داشته باشم ) آيا در اين فرض ، به افزايش قيمت زمين خمس تعلق مي گيرد؟
آيات عظام امام، بهجت و فاضل : در فرض ياد شده به افزايش قيمت زمين خمس تعلق نمي گيرد ؛ هر چند آن را بفروشد. 1
آيات عظام تبريزي ،مکارم نوري و وحيد : اگر زمين را بفروشيد بايد به اندازه اي که بر قيمت آن افزوده شده، خمس آن را بپردازيد . 2
آيات عظام سيستاني و صافي : اگر زمين را بفروشيد ، به اندازه اي که بر قيمت آن افزوده شده جزء در آمد سال فروش محسوب مي شود. چنانچه تا سر سال خمسي در نيازهاي زندگي هزينه نشود و اضافه بيايد ، به آن خمس تعلق مي گيرد.3
پرسش 73.از درآمد کسب زميني تهيه کرده و سر سال ، خمس آن را پرداخته ام .و آن را نگه داشته ام تا قيمت آن افزايش يابد، آيا به قيمت افزوده آن پس از چند سال ، خمس تعلق مي گيرد؟
همه مراجع : به مقدار افزايش ارزش زمين ،خمس تعلق مي گيرد. 4
تبصره . پاسخ ياد شده در جايي است که فروش زمين ممکن و پول آن قابل دريافت باشد.
خمس ساختمان
پرسش 74.از درآمد خود زميني مورد نياز ، خريده و آن را به تدريج در مدت دو سال براي سکونت ساخته ام ، آيا در سالي که خانه ناتمام بوده ،خمس داشته است؟
همه مراجع ( به جز بهجت ، تبريزي، سيستاني و وحيد): خير، مصالح تهيه شده براي خانه مسکوني ،خمس ندارد.1
آيةالله بهجت: چنانچه نمي تواند خانه را يک مرتبه تهيه کند، به مصالح ساختماني ، خمس تعلق نمي گيرد.2
آيات عظام تبريزي و وحيد:آنچه از مصالح ساختمان که قبل از سال سکونت در ساختمان به کار برده يا باقي مانده، بايد خمس آن را به قيمت فعلي بنا و اجزاي باقي مانده بپردازد.3
آيةالله سيستاني: چنانچه از نظر مالي نمي تواند خانه را يک مرتبه بخرد و متعارف درباره مانند او اين است که به تدريج آن را تهيه کند - به گونه اي که خلاف آن کوتاهي در حق خانواده شمرده مي شود- خمس ندارد. 4
خمس فروش خانه
پرسش 75.شخصي از درآمد کسب ، خانه اي خريده و چند سال درآن زندگي مي کند ، سپس آن را مي فروشد تا خانه ديگري تهيه نمايد؛ چنانچه اين پول تا سر سال خمسي باقي بماند، خمس دارد؟
امام : پول فروش آن فوراً خمس دارد؛ مگر اينکه خانه را با خان? ديگر معاوضه کند.5
آيات عظام بهجت و نوري : اگر بدون پول فروش ، نمي تواند خانه ديگري تهيه کند ، چنانچه تا سر سال خمسي باقي بماند ، خمس ندارد. 1
آيات عظام تبريزي ،سيستاني ، صافي و فاضل : به مقدار سود آن ( تفاوت ارزش خريد و ارزش فروش ) سر سال خمسي ، خمس تعلق مي گيرد. 2
آيات عظام خامنه اي و مکارم : خمس ندارد. 3
آيةالله وحيد: بنابر احتياط واجب ، به مقدار سود آن ( تفاوت قيمت خريد و قيمت فروش ) سر سال خمسي ، خمس تعلق مي گيرد. 4
خمس اجاره
پرسش 76. طبقه بالاي خانه اي ( پيش از سکونت درآن ) به اجاره داده شده ، آيا به آن خمس تعلق مي گيرد؟
آيات عظام امام ، فاضل ،سيستاني و مکارم: حکم سرمايه را دارد و بايد خمس آن را بپردازد ؛ مگر آنکه با پرداخت خمس آن ، نتواند امرار معاش کند.5
آيات عظام بهجت ، تبريزي و نوري : آن مقدار از سرمايه ( طبقه ديگر خانه ) که اداره زندگي به آن بستگي دارد ، خمس ندارد؛ ولي به مقدار بيش از آن، خمس تعلق مي گيرد.6
آيات عظام خامنه اي ، صافي و وحيد : حکم سرمايه را دارد و بايد خمس آن را بپردازد و چنانچه نمي تواند با پرداخت خمس آن امرار معاش کند ، مي تواند با حاکم شرع دستگردان نمايد .1
پرسش 77. خانه اي دو طبقه تهيه و بيش از يک سال در هر دو طبقه زندگي کرده ايم (هر دو طبقه مورد نياز است )؛ اکنون تصميم گرفته ايم به طورموقت يک طبق? آن را براي اداره زندگي اجاره بدهيم ؛ آيا به اين طبقه سرسال خمس تعلق مي گيرد ؟
همه مراجع : به اصل طبقه خانه خمس تعلق نمي گيرد ؛ ولي به پول اجاره چنانچه تا سر سال خمسي زياد بيابد خمس تعلق مي گيرد .2
تبصره . بايد توجه داشت که در سوال مذکور، طبقه خانه هنوز از مؤونه بودن خارج نشده است ؛ هر چند به طور موقت از آن استفاده نمي کنيد . از اين رو به آن خمس تعلق نمي گيرد.
خمس رهن
پرسش 78. آيا به پولي که از درآمد کسب تهيه شده و به عنوان رهن به صاحبخانه پرداخت مي شود ، خمس تعلق مي گيرد؟
آيات عظام امام وسيستاني : خمس دارد و هر زمان دريافت شد يا دريافت آن ممکن باشد ، بايد فوراً آن رابپردازد .3
آيات عظام بهجت ، تبريزي ، فاضل و وحيد : چنانچه بدون پول رهن ، نياز مسکن او تامين نمي شود ، خمس ندارد و هر زمان آن را باز پس گرفت و نيازي به آن نداشت و از مخارج سال زياد آمد ، خمس دارد.1
آيةالله خامنه اي : هنگامي که براي اين منظور نياز دارد ، پرداخت خمس آن واجب نيست ؛ ولي هر زمان آن را باز پس گرفت ، بايد خمس آن را بدهد ؛ مگر آنکه براي اجاره در جاي ديگر به آن نياز داشته باشد .2
آيات عظام مکارم و صافي : پول "رهن" جزء موونه است و خمس ندارد ؛ ولي اگر آن را باز پس گرفت و نيازي به آن نداشت ، بنابر احتياط خمس آن را بپردازد .3
آيةالله نوري : اگر نتواند خانه را از راه ديگري اجاره کند ، به مبلغ مذکور خمس تعلق نمي گيرد .4
تبصره . فرض مساله جايي است که رهن خانه به صورت معامله شرعي ، انجام گرفته است .
پرسش 79. پولي که صاحبخانه در قالب رهن و اجاره از مستاجر مي گيرد و با آن کار مي کند ؛ آيا سر سال به آن خمس تعلق مي گيرد ؟
همه مراجع : اصل رهن (قرض) خمس ندارد ؛ ولي به سود آن ، چنانچه تا سر سال خمسي اضافه آيد ، خمس تعلق مي گيرد.5
تبصره 1. پولي که به عنوان اجاره خانه گرفته مي شود ؛ چنانچه تا سر سال خمسي در نيازهاي زندگي هزينه نشود ، به آن خمس تعلق مي گيرد .
تبصره 2. اصطلاح "رهن" در رهن و اجاره خانه غلط مشهور است ، اصطلاح قرض و اجاره (اجاره به شرط قرض) صحيح است . از اين رو اصل قرض خمس ندارد
خمس وسايل زندگي و عروسي
خمس وسايل زندگي
پرسش 80. اگر انسان به چيزي نياز دارد و آن را از درآمد تهيه کند ؛ بعد نيازش برطرف شود ،آيا خمس به آن تعلق مي گيرد ؟
امام : بنابر احتياط واجب ، چنانچه تا سر سال خمسي زياد بيايد ، خمس دارد .1
آيةالله بهجت : چنانچه تا سرسال خمسي زياد بيايد ، خمس دارد .2
آيات عظام تبريزي ، خامنه اي ، مکارم و وحيد : در هر حال خمس ندارد . 3
آيات عظام فاضل ، صافي و نوري : اگر دربين همان سال (سال خريد) ، نيازش از آن برطرف شود و تا سر سال خمسي زياد بيايد ، خمس دارد و اگر بعد از سال خريد نيازش برطرف شود ، خمس ندارد .4
آيةالله سيستاني : اگر در بين سال (سال خريد) ، نيازش از آن برطرف شود و تا سرسال خمسي زياد بيايد ، بنابر احتياط واجب بايد خمس آن را بپردازد و اگر بعد از سال خريد ، نيازش برطرف شود ، خمس ندارد .5
پرسش81. به جهت نياز وسايلي خريده ام ؛ ولي با اينکه بيش از يک سال از خريد آنها مي گذرد هيچ استفاده اي نکرده ام ، آيا به اينها خمس تعلق مي گيرد ؟
همه مراجع ( به جز سيستاني و وحيد): چنانچه در معرض استفاده بوده ، خمس ندارد .1
آيةالله سيستاني : بايد خمس آن را بپردازد ؛ مگر اينکه وجود آن در خانه ضروري باشد و در وقت نياز نتواند فوراً آن را تهيه کند . در اين صورت اگر تهيه آن ازقبل متعارف باشد، خمس ندارد .2
آيةالله وحيد: خمس ندارد .3
تبصره . بايد توجه داشت هرچند عبارت رساله هاي عمليه مراجع ، در مورد "کتاب" است ؛ ولي کتاب خصوصيتي ندارد و اين حکم شامل هر وسيله اي است که مورد نياز انسان باشد .
پرسش 82. از درآمد کسب ، وسايل مورد نياز ( مانند يخچال ، رايانه و کتاب ) تهيه و بعد از مدتي فروخته مي شود ، آيا به پول آن خمس تعلق مي گيرد ؟
امام : اگر در همان سال فروخته شود ، چنانچه پول آن تا سر سال خمسي زياد بيايد ، بايد خمس آن را بدهد و اگر بعد از آن سال بفروشد ، پول آن بلافاصله خمس دارد ؛ مگر آنکه با وسيله ديگري تعويض کند .4
آيةالله بهجت : چنانچه تا سر سال خمسي زياد بيايد ، خمس دارد .5
آيةالله تبريزي : به مقدارتفاوت قيمت خريد و قيمت فرو ش، جزء در آمد سال شمرده مي شود و چنانچه تا سر سال خمس زياد بيايد ، بايد خمس آن را بپردازد .6
آيةالله خامنه اي : اگر وسايل مورد نياز در همان سال خريد فروخته شود ، به پول فروش آن خمس تعلق مي گيرد ؛ ولي اگر بعد از گذشت سال خمسي بفروشد ، به آن خمس تعلق نمي گيرد .1
آيةالله فاضل : اگر در همان سال (سال خريد) فروخته شود ، چنانچه پول آن تا سر سال خمسي زياد بيايد ، بايد خمس آن را بپردازد و اگر بعد از آن سال بفروشد به مقدار تفاوت قيمت خريد و قيمت فروش جزء درآمد سال شمرده مي شود و چنانچه تا سر سال خمسي زياد بيابد ، بايد خمس آن را بدهد .2
آيات عظام صافي و سيستاني : اگر در همان سال (سال خريد) فروخته شود؛ چنانچه پول آن تا سر سال خمسي زياد بيايد ، بنابر احتياط واجب خمس آن را بپردازد و اگر بعد از آن سال بفروشد ، تنها مقدار تفاوت قيمت خريد و قيمت فروش ، جزء در آمد سال شمرده مي شود و چنانچه تا سر سال خمسي زياد بيايد ، بايد خمس آن را بدهد . 3
آيةالله مکارم : پول فروش وسايل مورد نياز در هر حال خمس ندارد .4
آيةالله وحيد : تنها مقدار تفاوت قيمت خريد و قيمت فروش جزء درآمد سال شمرده مي شود و چنانچه تا سر سال خمسي زياد بيايد ، بنابر احتياط واجب خمس آن را بدهد .5
آيةالله نوري : اگر درهمان سال (سال خريد) فروخته شود ، چنانچه پول آن تا سر سال خمسي زياد بيايد ، بايد خمس آن را بدهد و اگر بعد از آن سال بفروشد ، پول آن خمس ندارد .6
خمس پول ازدواج
پرسش 83. آيا به پولي که انسان براي ازدواج ذخيره کرده ، خمس تعلق مي گيرد ؟
آيات عظام امام ، تبريزي ، سيستاني ، مکارم و صافي : خمس ندارد .1
آيةالله بهجت : چنانچه پس انداز کوتاه مدت و در حد متعارف (مثلاً تا سه سال) باشد ، خمس ندارد .2
آيات عظام فاضل و نوري : چنانچه بدون پس انداز نمي تواند در آينده ازدواج کند ، خمس ندارد.3
آيةالله خامنه اي : اگر براي تهيه هزينه هاي ازدواج در آينده نزديک ( مثلاً تا سه ماه پس از سال خمسي ) پس انداز شده باشد و با پرداخت خمس آن ، نتواند آنها را تهيه کند ، خمس ندارد .4
خمس جهيزيه
پرسش 84. خانواده دختر قادر به خريد يک مرتبه جهيزيه مورد نياز خود نيست ، اگر از درآمد کسب به تدريج وسايلي به اين جهت بخرد، آيا مشمول خمس مي شود ؟
آيات عظام امام ، خامنه اي ، سيستاني ، فاضل ، وحيد و نوري : چنانچه در بين سال ، از در آمد آن سال تهيه کرده و از شانش بيشتر نباشد ، خمس ندارد .5
آيات عظام بهجت و صافي : اگر جهيزيه در زماني که دختر در معرض (سن) ازدواج است ، تهيه شود خمس ندارد .6
آيةالله تبريزي : آنچه در سال ازدواج تهيه شده ، خمس ندارد و آنچه در سال هاي قبل تهيه شده است ، بنابر احتياط واجب بايد خمس آن را بدهد . آري ، اگر اموالي را قبل از بلوغ دختر ، به او بخشيده اند ، پرداخت خمس آن بر دختر واجب نيست .1
آيةالله مکارم : چنانچه تهيه جهيزيه از پيش ، در ميان مردم رايج باشد و به صورت هزينه معمولي در آيد و يا اگر تهيه نکنند ، عيب محسوب مي شود ، خمس ندارد .2
پرسش 85. آيا پس از گذشت سال ، به پول کسب که براي تهيه جهيزيه ذخيره شده -به گونه اي که قادر به تهيه آن يک جا نيستيم - خمس تعلق مي گيرد ؟
آيات عظام امام ، تبريزي ، سيستاني ، صافي ، مکارم ، و وحيد : آري خمس دارد .3
آيةالله بهجت : چنانچه پس اندازکوتاه مدت ( مثلاً تا سه سال) باشد ، خمس ندارد .4
آيات عظام فاضل و نوري : چنانچه بدون پس انداز نمي تواند در آينده جهيزيه تهيه کند ، خمس ندارد.5
آيةالله خامنه اي : اگر براي تهيه جهيزيه در آيند? نزديک ( مثلاً تا دو سه ماه پس از سال خمسي ) پس انداز شده باشد و با پرداخت خمس آن نتواند آنها را تهيه کند ، خمس ندارد .6
خمس وسايل داماد
پرسش 86. آيا وسايلي که پسران قبل از سال عروسي براي ازدواج تهيه مي کنند ، مثل جهيزيه است و خمس ندارد ؟
آيات عظام امام ، بهجت ، خامنه اي ، فاضل ، و نوري : اگر آنچه تهيه کرده اند مورد نيازشان است و در وقت لزوم نمي توانند تهيه کنند و از در آمد آن سال تهيه شده ، خمس ندارد .1
آيات عظام سيستاني ، مکارم ، و صافي : خمس دارد .2
آيات عظام سيستاني ، مکارم و وحيد : چنانچه اين کار در ميان مردم رايج باشد و همان ضابطه جهيزيه دختر را داشته باشد و به صورت هزينه معمولي درآيد ، خمس ندارد .3
خمس وسيله نقليه و خودرو
خمس وسيله نقليه
پرسش 87. آيا به ماشينِ سواري ، خمس تعلق مي گيرد ؟ و موتور سيکلت و دوچرخه چطور؟
همه مراجع : اگر وسيله کسب نباشد و مورد نياز و در شان شخص و خانواده اش باشد ، خمس ندارد .4
تبصره . فرض مساله جايي است که وسايل نقليه را از در آمد همان سال تهيه کرده باشد .
پرسش 88. وسيله نقليه( مانند ماشين سواري و وانت ) که از درآمد تهيه شده ، گاهي براي استفاده شخصي و گاهي براي باربري و اجرت و کسب و کار است ، آيا خمس دارد؟
همه مراجع : به آن مقدار از وسيله که با آن کار مي کند ، خمس تعلق مي گيرد و به مقداري که جهت نياز شخصي مورد استفاده قرار مي گيرد و با موقعيت او تناسب دارد ، خمس تعلق نمي گيرد .1
تبصره 1. در توضيح پاسخ ياد شده ، گفتني است : اگر وسيله مزبور به عنوان مثال سه ميليون تومان ارزش دارد و شخص درمدت سال به طور ميانگين ، شش ماه با آن کار مي کند و شش ماه ديگر را به نيازهاي شخصي اش اختصاص مي دهد ؛ سر سال خمسي بايد نسبت به نصف ارزش ماشين ، خمس آن را بدهد ( سيصد هزارتومان ) .
تبصره 2. اگر وسيله نقليه را براي نياز زندگي خود و خانواده تهيه نموده و گاه به طور اتفاق با آن کاري کند ، مشمول خمس قرار نمي گيرد .
پرسش 89. با حقوق کارمندي ، ماشين سواري تهيه کرده ام تا با آن کار کنم و از سودش، زندگي ام را اداره کنم ؛ زيرا حقوق کارمندي براي اين منظور کافي نيست . آيا به اين ماشين خمس تعلق مي گيرد ؟
آيات عظام امام ، سيستاني ، فاضل ، و مکارم : سرمايه خمس دارد ؛ مگر اينکه با پرداخت خمس آن -هر چند به صورت اقساط - نتواند با بقيه آن ، زندگي خود را اداره کند .2
آيات عظام بهجت ، تبريزي و نوري : آن مقدار از سرمايه (ماشين) که اداره زندگي به آن بستگي دارد ، خمس ندارد ، ولي به مقداربيش ازآن خمس تعلق مي گيرد .1
آيات عظام خامنه اي ، صافي ، و وحيد : سرمايه خمس دارد و چنانچه نمي تواند با پرداخت خمس آن ، امرار معاش کند ، مي تواند با حاکم شرع دستگردان نمايد .2
تبصره . البته به سود حاصل از کار کردن با ماشين ، خمس تعلق مي گيرد .
خمس فروش ماشين
پرسش 90. اينجانب اتومبيل سواري خود را که مورد نيازم بود ، دو سال پيش خريدم و اکنون آن را فروخته و با پول آن اتومبيل نو و مدل جديد خريداري کرده ام و بقيه پول را نيز، از در آمد سال پرداختم ؛ آيا بايد خمس بپردازم ؟
همه مراجع (به جزامام): اگر اتومبيل جديد مورد نياز و در شان شما باشد ، خمس ندارد .3
امام : پول فروش اتومبيل اول فوراً خمس دارد ؛ مگر آنکه با اتومبيل جديد معاوضه کنيد.4
تبصره 1. فرض مساله جايي است که تا پيش از رسيدن سال خمسي با پول فروش ، اتومبيل جديد تهيه کرده است و چنانچه اين پول تا سر سال خمسي باقي بماند ، حکم سوال پول فروش خانه را پيدا مي کند .
تبصره 2. هر چند در کلام برخي از مراجع ، سخن از غير ماشين است ؛ ولي تفاوتي بين آن و ساير وسايل مورد نياز در اين جهت نيست .
خمس فيش خودرو
پرسش 91. آيا به پول در آمدي که براي تهيه خودروي مورد نياز ، به حساب ريخته مي شود و سال هم برآن مي گذرد ، خمس تعلق مي گيرد ؟
آيات عظام امام ، تبريزي ، سيستاني ، صافي و وحيد : خمس دارد .1
آيات عظام بهجت ، فاضل ونوري : چنانچه خورو مورد نياز بوده و تنها راه تهيه آن ، واريز نمودن پول به حساب است ، خمس ندارد .2
آيةالله خامنه اي : چنانچه خودرو مورد نياز به صورت پيش فروش باشد خمس ندارد ، در غير اين صورت خمس دارد .3
آيةالله مکارم : اگر به عنوان پيش خريد به حساب ريخته است ، خمس ندارد و چنانچه به صورت وديعه باشد ، خمس دارد .4
تبصره 1. بايد توجه داشت ، پولي که به سازمان مربوطه ريخته مي شود ، چنانچه سود داشته باشد و يک سال از آن بگذرد ، به آن خمس تعلق مي گيرد .
تبصره 2. حکم بالا به خودرو اختصاص ندارد ، بلکه هر گونه وسيله مورد نيازي را که به صورت ثبت نام خريداري شود ، شامل مي شود .
پرسش 92. اگر کسي در اواسط سال خمسي اش ماشين سواري جهت مصارف شخصي اش بخرد ؛ ولي تحويل آن به بعد از سال خمسي اش موکول شود ، آيا بايد خمس آن را بپردازد ؟
همه مراجع (به جزسيستاني) خير ، لازم نيست خمس بدهد .5
آيةالله سيستاني : بايد خمس آن را به قيمت روز بپردازد .1
تبصره : حضرت آيةالله سيستاني در موونه شدن اشياء ، مصرف فعلي را (تا پيش از سال خمسي) شرط مي دانند .
پی نوشت ها:
امام استفتاءات ، ج 1 ، س 43؛ فاضل ، جامع المسائل ، ج2، س 493- 1
- مکارم ، استفتاءات ، ج 2 ، س 541؛ صافي ، جامع الاحکام ، ج1 ، س700؛ دفتر بهجت.2
- تبريزي ، استفتاءات ، س 873؛ دفتر :وحيد.3
- خامنه اي ، اجوبة، س 972.4
- دفتر: سيستاني . 5
- نوري ، استفتاءات ، ج 2 ، س 324.6
- دفتر: همه مراجع1
- دفتر: بهجت.2
3- استفتاءات، ج1، س 108؛خامنه اي اجوبة ، 908؛ نوري ، توضيح المسائل ، م1748؛توضيح المسائل مراجع ، م 1752؛تبريزي ، استفتاءآت ، س 873؛ وحيد ، توضيح المسائل ، م1760
1- امام ، استفتاءات ، ج1 ، س 23؛ نوري ، استفتاءات ، ج1 ، س 283؛ فاضل ، جامع المسائل ، ج1 ، س 675 بهجت ، توضيح المسائل ، م 1391؛ سيستاني ، منهاج الصالحين، ج1،م 1219؛ صافي ، جامع الاحکام ، ج 1، س 719 و خامنه اي ، اجوبة، س 902و956
- تبريزي ، استفتاءات ، س 804؛ دفتر : و حيد. 2
- منهاج الصالحين ، م 12193
- مکارم ، استفتاءات ، ج2 ، س 5144
- توضيح المسائل مراجع ، م 1770؛ وسيلةالنجاة، ج1،م 13801
- توضيح المسائل مراجع، م 1770؛ وحيد، توضيح المسائل ، م 17782
- توضيح المسائل مراجع ، م 17703
4- امام ، تحرير الوسيله ، ج2، م 8؛ خامنه اي ، اجوبة،س 858؛ سيستاني ، منهاج الصالحين ، م 1213، تبريزي ، استفتاءات ، س 872؛ نوري ، استفتاءات ، ج 1، س 275؛ بهجت ، وسيلة النجاة ، م 1380؛ وحيد ، توضيح المسائل ، م 1804؛ العروةالوثعي ، ج ، م 53؛ دفتر : صافي .
1- امام ، استفتاءات ، ج1، س 58 و تحريرالوسيله ، م 17؛ خامنه اي اجوبة، س 902و 956؛ مکارم ، استفتاءات ، ج2 ، ص 514؛ صافي ،جامع الاحکام ،ج 1 س 720؛فاضل ، جامع المسائل ، ج 1 ، س 692
- بهجت ، توضيح المسائل ،13912
- تبريزي ، استفتاءات ، س 961و التعليقة علي منهاج الصالحين، م 1؛ دفتر: وحيد.3
- منهاج الصالحين ، م 12194
- امام ، استفتاءات ، ج1 ، س 65 و 1735
- بهجت ، توضيح المسائل ، 1391؛ نوري ، استفتاءات ، ج 1 ، س 2631
2- سيستاني ، منهاج الصالحين ، م 1213؛ صافي ، توضيح المسائل ، 1790و 1779؛ تبريزي ، استفتاءات س 841؛ فاضل ، جامع المسائل ، ج 2 ، س 485
- خامنه اي ، اجوبة، س 986؛ مکارم، استفتاءات ، ج1، س 3143
- وحيد، توضيح المسائل ، م 17784
5- امام ، استفتاءات ، ج1 ، س 35؛ مکارم ، استفتاءات ، ج 2 ، س 543؛ فاضل ، جامع المسائل ، ج 1 ، س 765 و 708
6- نوري ، استفتاءات ، ج1 ، س 271؛ تعليقه تبريزي ، م 32؛ تبريزي ، استفتاءات ، س 948؛ بهجت ، توضيح المسائل ، م1401
- صافي ، جامع المسائل ، ج1 ، س 647و656 و دفتر : صافي ، خامنه اي و وحيد.1
2- امام ، استفتاءات ، ج 1 ، س 41؛ صافي ، جامع الاحکام ، ج1 ، س 715و 740؛ خامنه اي ، اجوبة، س 888و 899و 922؛ تبريزي ، استفتاءات ، س 826و 888؛ مکارم ، توضيح المسائل ، م 1507؛ نوري ، استفتاءات ، ج1 ، 267؛ فاضل ، جامع المسائل ، ج1 ف س 702؛ بهجت ، توضيح المسائل ، م 1376؛ دفتر : وحيد و سيستاني
- امام ، استفتاءات ، ج 1 ، س 116؛ فاضل ؛ جامع المسائل ، ج 1، س 687؛ دفتر: سيستاني.3
- بهجت ، توضيح المسائل ، م 1396؛ فاضل ، جامع المسائل ، ج1 ، س 687و688؛ دفتر : وحيد و تبريزي.1
- خامنه اي ، اجوبة، س 897و9452
- مکارم ، استفتاءات ، ج 2 ، س 524و توضيح المسائل ، م 506؛ صافي ، جامع الاحکام ، ج 1 ، س7073
- نوري ، استفتاءات ، ج2 ، س 3444
- خامنه اي ، اجوبة، س 966؛دفتر : همه مراجع.5
- امام تحرير الوسيله ، ج2 ، 161
- دفتر : بهجت.2
- توضيح المسائل مراجع ، م 1781غ خامنهاي ، اجوبة، س 899؛ وحيد ، توضيح المسائل، م17893
4- صافي ، توضيح المسائل ، م 1790؛ نوري ، توضيح المسائل ، م 1751؛ فاضل ، العروةالوثعي مع تعليقات ، ج 2 ، م 67
- منهاج الصالحين ، ج1 ، م 12235
1- امام ، استفتاءات، ج1 ، س 41 ؛ صافي ، جامع الاحکام ، ج1 ، س 740؛خامنه اي ، اجوبة، س 922و 904؛ نوري ، استفتاءات ، ج 1 ، س 267؛ فاضل ، جامع المسائل، ج1 ، س 702؛ بهجت ، توضيح المسائل ، م 1376؛ تبريزي ، استفتاءات ، س 888و 826؛ مکارم ، توضيحالمسائل ، م 1507
- دفتر : سيستاني 2
- دفتر : وحيد. 3
- امام ، استفتاءات ، ج 1 ، س 173و 72و 744
- دفتر : بهجت.5
- تبريزي ، استفتاءات ، س8416
- خامنه اي ، اجوبة، س 889و9861
- العروة الوثقي مع تعليقات ، ج2 ، ک 67؛ جامع المسائل ، ج2، س4852
3- صافي ، جامع الاحکام ، ج1 ، س 710و 714و توضيح المسائل ، م 1790و 1779؛ سيستاني ، منهاج الصالحين ،ج 1 ، م 1223و توضيحالمسائل ، 1751
- مکارم ، استفتاءات ، ج1، س 3144
- وحيد ، توضيح المسائل ، م 17785
- نوري ، استفتاءات ، ج1 ، س 263 و توضيح المسائل ، 17776
1- امام ، استفتاءات، ج 1 ، س 24؛ مکارم ، استفتاءات، ج 2 ، س516 ؛ تبريزي ، استفتاءات ، س 880؛ صافي، جامع الاحکام ، ج1 ، س 747؛ سيستاني ، خمس ، ش8
- بهجت ، توضيح المسائل ،م 13912
- فاضل ، جامع المسائل ، م 13913
- خامنه اي ، اجوبة ، 860،9784
5- توضيح المسائل مراجع ، م 1777؛ خامنه اي ، اجوبة ، س 905و 917 ؛ نوري ، توضيح المسائل ، م 1773؛ وحيد ، توضيح المسائل ، م 1785
- صافي ، جامع الاحکام ، ج1 ، س 748؛ بهجت ، توضيح المسائل ،م 13916
- تبريزي، توضيح المسائل ، م 1786 و استفتاءات ، س 8221
- مکارم ، استفتاءات ، ج 2 ، س 548 و توضيح المسائل مراجع م 7772
3- امام ، استفتاءات ،ج 1 ،س 25؛تبريزي ،استفتاءات ،س 836و 891؛ صافي ، جامع الاحکام، ج1 ، س 748؛ مکارم ، استفتاءات ، ج 2 ، س 516 ؛ وحيد ، توضيح المسائل ، م 1783؛ سيستاني ، خمس ، ش 8
- بهجت ، توضيح المسائل ، س 3914
- فاضل ، جامع المسائل ، ج 1 ، س 748؛ نوري ، استفتاءات ، ج 2 ، س 3805
- خامنه اي ، اجوبة، س 860و9876
1- امام ، استفتاءات ، ج1 ، س23؛ خامنه اي ، اجوبةف س917 و 905؛ فاضل ، جامع المسائل ، ج1 ، س 748؛ بهجت ،توضيح المسائل ، م 1391؛ نوري ، استفتاءات ، ج2 ، س 334
- تبريزي ،استفتاءات ،س 880و 903، صافي ، جامع الاحکام ح1 ، س 7472
- مکارم ، استفتاءات ، ج 2 ، س 548؛ سيستاني ،منهاج الصالحين ، ج1 ، م 1228 ؛ وحيد ، توضيح المسائل ، م 17853
- العروةالوثقي ،ج2 ، م 61؛ خامنه اي ،اجوبة، س 9234
1- فاضل ، جامع المسائل ، ج1، س 711؛ نوري ، استفتاءات ، ج2 ، س 339 ؛ دفتر : سيستاني ، خامنه اي ، امام ، مکارم ، بهجت ، تبريزي و صافي .
2- العروة الوثقي ، ج2 ، م 59 ؛ فاضل ، جامع المسائل ، ج1 ، س 708و 765؛ مکارم ،استفتاءات ، ج2 ، س 543؛ سيستاني ، المسائل المنتخبه ، م 588
1- نوري ، استفتاءات ،ج1 ، س271؛ تبرزي ، التعليقه علي منهاج الصالحين ، م 32 و استفتاءات ،س 948 ؛ بهجت ، توضثح المسائل ،م 1401
- صافي ، جامع الاحکام ، ج1 ، س 647و 656 ؛ دفتر: خامنه اي ،صافي و وحيد. 2
3- فاضل ، جامع المسائل ، ج 1 ، س 701؛ نوري ، استفتاءات ،ج 2 ، س 342و ج 1 ، س 265؛ تبريزي ، استفتاءات ، س 890غ صافي ، جامع الاحکام ، ج 1 ، س 714؛ سيستاني ، منهاج الصالحين ، ج1 ، م 1223؛ خامنه اي ، اجوبة ، س 886؛ مکارم ، استفتاءات ، ج1 ، س 314؛ وحيد ، توضيح المسائل، م 1778؛ دفتر : بهجت.
- امام ، استفتاءات ، ج 1 ، س 72، 74 ، 1734
- امام ، استفتاءات ، ج1 ، س 98؛ دفتر : سيستاني ، تبريزي و وحيد .1
- بهجت ، وسيلة النجاة ، م 1389؛ فاضل ، جامع المسائل ، ج 1، س 704؛ دفتر : نوري . 2
- خامنه اي ، اجوبة، س8833
- دفتر : مکارم .4
5- امام ، استفتاءات، ج1، س 155؛ بهجت ، توضيح المسائل ، م 1391؛ مکارم ، استفتاءات ، ج2، س 533؛ فاضل ، جامع المسائل ، ج 1 ، ص 704؛ خامنه اي ، اجوبة ، س 883؛ دفتر : نوري ، صافي و تبريزي .
- دفتر : سيستاني.
یعسوب الدین