دستور، کیفیت و احکام نماز شب
كیفیت نماز شب
نماز شب یازده ركعت است: چهار تا دو ركعت (مثل نماز صبح) به نیت نماز شب و یك نماز دو ركعت به نیت نماز شَفْعْ و یك نماز یك ركعتی به نیت نماز وَتْر
نیت: دو ركعت نماز شب میخوانم قُربة اِلی الله
- در ركعت اول: یك بار سوره حمد + یك بار سوره قل هو الله احد + ركوع + سجده
- در ركعت دوم: یك بار سوره حمد + یك بار سوره قل هو الله احد + قنوت + ركوع + سجده + تشهد + سلام.
(نماز شبی كه در قست بالا آمده است را چهار بار تكرار كنید كه جمعاً هشت ركعت نماز شب میشود).
نیت: دو ركعت نماز شَفْعْ میخوانم قُربة اِلی الله
- در ركعت اول: یك بار سوره حمد + یك بار سوره قل هو الله احد + یك بار سوره قل اعوذ برب الناس + ركوع + سجده.
- در ركعت دوم: یك بار سوره حمد + یك بار سوره قل هو الله احد + یك بار سوره قل اعوذ برب الفلق + قنوت + ركوع + سجده + تشهد + سلام.
نیت: یك ركعت نماز وَتْر میخوانم قُربة اِلی الله
- در ركعت اول: یك بار سوره حمد + سه بار سوره قل هو الله احد + یك بار سوره قل اعوذ برب الفلق + یك بار سوره قل اعوذ به رب الناس
- در قنوت: خواندن كامل قنوت + در حالیكه دستهایتان در حالت قنوت است، (با انگشتان دست راست یا با تسبیح) چهل بار بگویید: اَللّهُمَّ اِغْفِر لِلْمومِنینَ وَ اَلْمومِناتْ وَ اَلْمُسلِمینَ وَ اَلْمُسلِماتْ
«خدایا ببخش جمیع مؤمنین مرد و مؤمنین زن را».
و بعد از آن هفتاد بار بگویید: اَسْتَغْفِرُ اللهَ رَبی وَ اَتُوبُ اِلَیه
«آمرزش میطلبم از خدایی كه پروردگارم است و بسویش باز میگردم».
سپس هفت بار بگویید: هذا مَقامُ الْعائِذِ بِكَ مِنَ اَلْنار
«این است مقام كسی كه از آتش قیامت به تو پناه میبرد».
سپس سیصد مرتبه بگویید: اَلْعَفو«ببخش».
و سپس یك بار بگویید: رَبّ اغْفِرْلى وَ ارْحَمْنى وَ تُبْ عَلىََّ اِنَّكَ اَنْتَ التّوابُ اَلْغَفُورُ الرّحیم
«پروردگارا ببخش مرا و رحم كن به من و توبه مرا بپذیر به راستی كه تو، توبه پذیرنده، بخشنده و مهربانی».
+ ركوع + سجده + تشهد + سلام + (پایان نماز) + تسبیحات حضرت زهرا (سلام الله علیها): (34 مرتبه، الله اكبر، 33 مرتبه، الحمد لله و 33 مرتبه، سبحان الله)
در حدیثی آمده: خواندن تسبیحات فاطمه زهرا (سلام الله علیها) از هزار ركعت نماز مستحب، نزد خداوند بهتر است.
احکام نماز شب:
1- مستحب است در قنوت نماز (وتر) براى چهل تن، از مؤمنان چنین دعا (كه كسى كه براى چهل مؤمن دعا كند دعایش مستجاب مىشود) كند: (اَللّهُمَّ اغْفِرْ لِفُلاٰن) و به جاى كلمهٴ (فلان) مؤمنى را نام ببرد.
2- نافله شب پیش از نماز صبح خوانده میشود. و وقت آن بعد از گذشتن از نصف شب، به مقدار خواندن یازده ركعت نماز شب است. ولى احتیاط آن است كه قبل از فجر اول نخوانند، مگر آن كه بعد از نافله شب بلافاصله بخوانند، كه در این صورت مانعى ندارد.
3- برای نماز شب میتوان به نماز شَفْع و وَتر اكتفا كرد، بلكه هنگام تنگی وقت میتوان تنها به نماز وتر اكتفا نمود.
جایز است انسان نماز شب را نشسته بخواند حتی در حال اختیار.
4- مسافر و كسى كه براى او سخت است نافله شب را بعد از نصف شب بخواند، مىتواند آن را در اول شب بجا آورد.
جوانی كه میترسد خواب بماند و نماز شب از او فوت شود میتواند نماز شب را پیش از نیمه شب (ساعت 12 نیمه شب به بعد) بخواند.
5- خواندن سوره در ركعتهای نماز شب لازم نیست و میتواند فقط به خواندن سوره حمد اكتفا كند. (گرچه با سوره فضیلت دیگرى دارد) هم چنین قنوت در ركعتهای دوم مستحب است و میتواند بدون قنوت بخواند.
6- نماز وَتر یك ركعت است و میشود آن را بدون قنوت به جا آورد.
7- لازم نیست همه یازده ركعت را در یك مجلس بخواند، بلكه میتواند در دو سه نوبت بخواند، بلكه تفریق افضل است، همان طور كه رسول خدا تهجد میكرد.
8- مستحب است كه انسان در قنوت آن از خوف خدا گریه كند و اگر گریهاش نیاید تباكى كند؛ یعنى انسان حالت گریه را به خود بگیرد.
9- در نماز مستحب، شك میان ركعت اول و دوم، نماز را باطل نمیكند و نمازگزار میتواند تصمیم بر هر كدام بگذارد.
10- انجام كم و زیادهاى اشتباهى در نماز مستحب، سجده سهو ندارد.
11- میتوان نماز شب را کوتاهتر و خلاصه تر نیز خواند به این صورت: دو رکعت به نیت شَفع و یك ركعت به نیت نماز وَتر یا اینكه فقط به یك ركعت نماز وتر اكتفا كرد.
یعسوب الدین